W Kręgu Tajemnic

Do 27 sierpnia 2017

Serdecznie zapraszamy na wystawę czasową W Kręgu Tajemnic.

Na początku naszej ery przybył na Pomorze lud, który wywarł duże piętno na kulturze tego regionu. Historię Gotów spisał jeden z przedstawicieli tego plemienia, Jordanes. Uczynił to jednak dopiero sześćset lat później, co powoduje, że w jego opowieści wiele faktów miesza się z legendami, tworząc miejscami splot niemożliwy dzisiaj do rozwikłania.
Jedna z legend opowiada o przybyciu Gotów na nasze ziemie. Według zapisu Jordanesa mieli oni wyruszyć z ziemi zwanej Skandzą i na trzech okrętach przybyć do Gothiskandzy, co do lokalizacji której nadal nie ma pewności. Z dość dużym prawdopodobieństwem możemy stwierdzić, że owa legendarna podróż przebiegała pomiędzy obecną Skanią (najdalej na południe wysuniętą częścią Szwecji) a Pomorzem. Jordanes zapisał również imię Beriga - wodza gockiego, który dowodzić miał owymi okrętami. Nie wiemy jednak nic więcej o tym tajemniczym władcy Gotów.
Dzięki badaniom prowadzonym przez Muzeum w Koszalinie na stanowiskach archeologicznych związanych z Gotami, archeolodzy zebrali o nich szereg cennych informacji; wiele szczegółów z ich życia stanowi jednak dla nas nadal tajemnicę. Wiemy, że dość szybko podporządkowali sobie ludność miejscową, która przejęła gocką kulturę i styl życia. Wytwory gockiego rzemiosła prędko zastąpiły wyroby miejscowe. Podobnie rzecz się miała z obrządkiem pogrzebowym. Nigdy zapewne nie dowiemy się, dlaczego pierwotni mieszkańcy Pomorza tak łatwo przejęli nowy model życia; możemy tylko domyślać się, że był on dla nich pod jakimś względem bardziej atrakcyjny niż ich własny.
Goci jednak nie zabawili długo na Pomorzu. Po około 150-200 latach kolejny znany z imienia król, Filimer, zdecydował o opuszczeniu tych ziem i wyruszeniu na południe w poszukiwaniu bardziej atrakcyjnych terenów. Wędrówka ta zakończyła się ostatecznie po wielu dziesięcioleciach nad Morzem Czarnym.
Z Gotami i ich cywilizacją łączy się wiele zagadek, na które rzesze badaczy od lat starają się znaleźć wyjaśnienie. Dlaczego na przykład ten wojowniczy, barbarzyński lud nie wkładał zmarłym wojownikom broni do grobów (co było powszechną praktyką wśród innych ludów tamtej epoki)? Goci wyróżniają się wśród współczesnych sobie plemion również dlatego, że stworzyli własne pismo oraz byli jednym z pierwszych ludów barbarzyńskich, który w IV wieku przyjął chrześcijaństwo (w wersji ariańskiej).
Największym jednak fenomenem kultury gockiej są kręgi kamienne, których tajemnice będziemy się starali odkryć na wystawie. Opowiemy, gdzie je wznoszono, dlaczego do kręgu mogli wejść tylko pełnoprawni członkowie gockiego społeczeństwa i z jakiego powodu wokół nich chowano zmarłych. Opowiemy także historię króla Filimera, któremu będziemy towarzyszyć w wielkiej wyprawie wojennej. Na koniec zaś zobaczymy największe skarby barbarzyńskiego rzemiosła.